Top

Brig

Adeiladau Rhestredig

Mae yna ryw 740 o adeiladau rhestredig ym Mro Morgannwg ar hyn o bryd a’r disgwyl yw y bydd y nifer yma’n cynyddu ac yn newid wrth i ardal Bro Morgannwg gael ei hail-asesu.

 

Cyfrifoldeb Cynulliad Cenedlaethol Cymru a’i asiantaeth weithredol, Cadw, ydi gofalu am adeiladau rhestredig o bwysigrwydd pensaernïol/hanesyddol.

 

 

Gradd I

Adeiladau o ddiddordeb eithriadol. Dim ond 4% o adeiladau rhestredig yn Y Fro sy’n perthyn i’r categori yma.

Gradd II *

Adeiladau nad ydyn nhw’n deilwng o’u gosod yn y categori uchaf, ond sy’n haeddu cael eu diogelu’n fwy nag adeiladau o ddiddordeb pensaernïol neu hanesyddol arbennig. Mae’r categori yma’n cynnwys rhyw 10 y cant o adeiladau rhestredig Y Fro.

Gradd II

Adeiladau o ddiddordeb pensaernïol/hanesyddol arbennig. Mae’r 86 y cant o’r adeiladau sy’n weddill yn perthyn i’r categori hwn.

Addasu adeilad rhestredig

Nid yw statws Adeilad Rhestredig yn golygu y cewch chi eich rhwystro rhag altro neu newid yr adeilad yn y dyfodol. Eto i gyd bydd rhaid i chi wneud yn siŵr eich bod yn cadw’r elfennau hynny sy’n hanfodol i’w gymeriad.

 

Mae diogelu adeilad rhestredig yn ymwneud nid yn unig â’r adeilad sylfaenol ei hun ond hefyd ag unrhyw wrthych neu adeiladwaith sydd ynghlwm â’r adeilad hwnnw; a/neu unrhyw wrthych neu adeiladwaith o fewn cwrtil yr adeilad (boed ar y tir, yn yr ardd, mewn tir caeedig a.y.b.) sydd, er nad ynghlwm â’r adeilad ei hun, yn ffurfio rhan o’r tir ac wedi gwneud hynny ers cyn 1 Gorffennaf 1948.

 

Mae’n bwysig i chi nodi y bydd rhaid i chi gael Caniatâd Adeilad Rhestredig i wneud unrhyw waith a fydd yn effeithio ar gymeriad adeilad rhestredig, boed hwnnw’n waith mewnol, allanol, adeileddol neu addurniadol. Nodwch fod hwn yn gwbl ar wahân i unrhyw  neu gymeradwyaeth ar gyfer Rheoliadau Adeiladu.

 

Mae’r Cyngor wedi paratoi taflenni ar sut i fynd ati i lunio cais am ganiatâd i weithio ar adeilad rhestredig a’r gwahaniaeth rhwng caniatâd cynllunio a chaniatâd ar gyfer adeilad rhestredig.

 

Mae gwneud addasiadau i adeiladau rhestredig heb ganiatâd yn cael ei drin fel mater difrifol gan y gyfraith ac fe allech chi gael eich erlyn. Mae’n bosib y cewch chi eich dirwyo hyd at £20,000 a/neu eich dedfrydu i 12 mis yn y carchar yn dilyn collfarn ddiannod.

 

 

 

Rhannu Hoffi