Top

Brig

Y Maer

Swyddogaethau a chyfrifoldebau Maer Bro Morgannwg, ei elusennau dethol a gwybodaeth am ddeiliad y swydd

 

2017/18: Janice Charles

 

Rhaid i’r Maer fod yn aelod etholedig o’r Cyngor.

 

Caiff ei ethol i’w swydd yn ystod Cyfarfod Blynyddol y Cyngor ym mis Mai, ac mae ei dymor yn rhedeg tan y mis Mai canlynol.

 

Mae’r Maer a’r Faeres yn gwisgo eu cadwyni seremonïol pan fyddant yn bresennol mewn digwyddiadau ar ran y Cyngor. 

 

 

Bee coated in pollenElusennau'r Maer

Rhyddfraint Anrhydeddus a Rhyddid Mynediad 

Yr anrhydedd fwyaf y gall Cyngor ei rhoddi i unigolyn sydd, ym marn y Cyngor, wedi cyflawni gwasanaethau o safon eithriadol dros ddinas neu fwrdeistref, yw Rhyddfraint Anrhydeddus.

 

Rhyddfraint Anrhydeddus

 

 

Bywgraffiad

Cwblhaodd Janice Charles ei haddysg yng Ngholeg y Barri, ac aeth yn ei blaen i weithio i BP Chemicals cyn gadael y Barri i weithio yng Nghanada a de ddwyrain Asia. Gweithiodd Janice mewn Canolfan Gofal Dwys yng Nghanada, gan gadarnhau ei hymrwymiad i gyfrifoldeb ac ymroddiad i eraill a dyfalbarhad. 

 

Yn Brunei, roedd hi'n ysgrifennu ar gyfer y Borneo Bulletin, y cylchgrawn a roddwyd i deithwyr ar Brunei Airlines, ac roedd ganddi sioe radio boblogaidd ar gyfer British Forces Broadcasting. Pan ddychwelodd i’r Barri, lle sy’n agos iawn at ei chalon, dechreuodd ei busnes ei hun yng Nghaerdydd. Yn driw i’w hegwyddorion, camodd Janice i ffwrdd o’r busnes i ganolbwyntio’n llwyr ar ei rôl newydd gyda Chyngor Bro Morgannwg. 

 

Yn ystod ei thair blynedd ar ddeg o wasanaeth, mae Janice wedi bod yn Aelod Cabinet dros Gydraddoldeb ac Adnoddau Dynol ac fe gyflwynodd hefyd rôl Hyrwyddwr y Lluoedd Arfog, rôl a gyflawnwyd ganddi hi. 

 

Mae’n frwd ei chefnogaeth i bobl ifanc ac mae wedi rhoi o’i hamser i fod yn gyfrifol am grwpiau Rainbow a Brownies, Clwb Ieuenctid a Grŵp Theatr. Pan ddaeth cais gan y Weinyddiaeth Amddiffyn iddi hyrwyddo’r Lluoedd Arfog mewn gwledydd eraill, er mwyn codi ymwybyddiaeth o’r problemau a all wynebu milwyr a chyn-filwyr a’u teuluoedd, a’r cymorth sydd ar gael iddynt, neidiodd Janice at y cyfle. Mae’n aelod brwd o Bwyllgor y Cyn-filwyr a Phensiynau, ac yn un o ymddiriedolwyr y Fyddin Diriogaethol a Chymdeithas y Cadetiaid. 

 

Mae hefyd wedi bod yn llywodraethwr ysgol ers 14 o flynyddoedd, ac yn gwirfoddoli ar ran nifer o elusennau lleol. Mae'n aelod gweithgar o'r Soroptomists yn y Barri a'r cylch, gan gefnogi'n benodol Ward Sam Davies yn Ysbyty'r Barri. Yn ôl Janice, ‘Fy nod yw cyflawni’r rôl hon, a chynrychioli’r awdurdod a phobl Bro Morgannwg, gydag urddas, gwaith caled, integriti, ymrwymiad a chydymdeimlad’. 

 

Mae’r Maer hefyd yn falch iawn o fod yn Hyrwyddwr y Lluoedd Arfog ar ran Cyngor Bro Morgannwg.

 

  • A oes gwahaniaeth rhwng Maer ac Arglwydd Faer?
    Cities have a Lord Mayor; Councils like the Vale of Glamorgan have a Mayor.
  • Beth yw’r gwahaniaeth rhwng Maeres a Chymdaith?

    Mae’r Maer a’r Dirprwy Faer yn penodi eu cymdeithion eu hunain. Maent yn dewis naill ai eu gŵr neu eu gwraig, partner, mab, merch neu ffrind. Os yw’r cymdeithion yn wragedd, cyfeirir atynt fel y Faeres neu’r Dirprwy Faeres.

     

    Os dewisir gŵr, brawd neu chwaer, gelwir nhw yn Gydweddog neu’n Ddirprwy Gydweddog.

  • Oes hawl gan y Maer gadw ei gar?  

    Nac oes. Un car a ddefnyddir gan y Maer a’r Dirprwy Faer. Nid yw’r Maer sy’n gyrru’r car ei hun, ond gyrrwr. Mae gan Arweinydd y Cyngor a’r Prif Weithredwr hawl i ddefnyddio’r car dinesig yn ogystal. 

  • Pa mor brysur yw’r Maer?

    Mae llwyth gwaith y Maer amrywio o un flwyddyn i’r llall, yn dibynnu ar yr hyn sy’n digwydd ym Mro Morgannwg yn ystod tymor y Maer. Yn ystod y blynyddoedd diwethaf, mae Meiri wedi ymgymryd â dros 550 o ymrwymiadau yn gyson bob blwyddyn. Mae ‘ymrwymiadau’ yn cynnwys mynychu cyfarfodydd, cadeirio cyfarfodydd y Cyngor llawn, cyfarfodydd pwyllgor elusennol, digwyddiadau elusennol, agor arddangosfeydd ac ati. 

  • Sut caiff Maer ei ddewis? 

    Mae’r Maer bob amser yn aelod o’r cyngor, a fer arfer, bydd wedi cyflawni cyfnod hir o wasanaeth. Gwahoddir ef neu hi i sefyll gan gyd-weithwyr o’u plaid wleidyddol eu hun. Fel arfer, bydd wedi bod yn Ddirprwy Faer y flwyddyn flaenorol.

     

    Cynhelir pleidlais i ethol Maer newydd yng Nghyfarfod Blynyddol Cyffredinol y Cyngor, a gynhelir yn draddodiadol ym mis Mai. 

     

    Pan geir mwyafrif clir yn y Cyngor, gall yr ymgeisydd ddisgwyl cael ei ethol yn ddiwrthwynebiad. Fodd bynnag, os yw’r Cyngor yn un grog, gall fod mwy nag un ymgeisydd yr un ar gyfer swydd y Maer a’r Dirprwy Faer, a gall canlyniad yr etholiad fod yn agos iawn.

  • A all Maer fod yn ddeiliad y swydd fwy nag unwaith?
    Gall, ond fel arfer, ni all arddel y teitl ‘Maer’ am fwy nag un flwyddyn yn y swydd.  

  • Ai'r Maer sy'n rhedeg y Cyngor?

    Swyddogaeth anwleidyddol ac anweithredol sydd gan Faer Cyngor Bro Morgannwg. Arweinydd y Cyngor a’r Cabinet sy’n ben ar Gyngor Bro Morgannwg, ac mae pwyllgorau craffu’n monitro penderfyniadau’r Cabinet yn drylwyr.

     

    Mae’r Maer yn cadeirio cyfarfodydd y Cyngor ac yn sicrhau pob pob eitem ar yr agenda’n cael ei drafod mewn modd cydradd.

     

    Nid yw’r Maer yn siarad am faterion penodol yn ystod cyfarfodydd llawn y cyngor fel rheol, gan fod angen iddo fod yn ddiduedd. Ganddo ef neu hi mae’r bleidlais fwrw, fodd bynnag, petai angen ei defnyddio. 

  • Ydy'r Maer yn ennill llawer o arian?

    Mae pob cynghorydd yn derbyn lwfans sylfaenol, ond mae’r Maer yn derbyn lwfans ychwanegol arbennig a bennir gan y Cyngor i alluogi i’r Maer/Dirprwy Faer gyflawni ei ddyletswyddau ychwanegol. 

  • Pa bryd mae'r Maer yn gwisgo cadwyn y swydd?

    Mae’r Maer bob amser yn gwisgo cadwyn y swydd pan fydd ar fusnes swyddogol, oni bai y gofynnir yn benodol iddo beidio â gwneud.

     

    Mae’r Dirprwy Faer yn gwisgo ei chadwyn pan fydd hi’n cynrychioli’r Maer. 

 

 

 

Rhannu Hoffi