Deg hawl sylfaenol pobl ifanc

Yn 2002 cyhoeddodd Llywodraeth y Cynulliad bolisi o’r enw Ymestyn hawliau: cynorthwyo pobl ifanc yng Nghymru.  Yn ôl y llywodraeth, dylid seilio cefnogaeth i bobl ifanc ar ddeg egwyddor, a dylid gweithredu’r egwyddorion yn deg o Fôn i Fynwy.

Datblygwyd y deg egwyddor yma mewn cydweithrediad â Chonfensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau Plant.

Mae’r deg hawl sylfaenol ar gael mewn tair ffurf, ar gyfer wahanol ddibenion.  Y bwriad yw sicrhau bod y deg egwyddor yn berthnasol i bob sefyllfa.  Maen nhw ar y tudalennau i’r chwith.

Dy hawliau

I wybod beth yw dy hawliau, ac i’w deall nhw

Sicrha dy fod yn eu deall, ac yn deall yr hawliau a’r cyfrifoldebau a ddaw yn eu sgil

Clywed dy lais

Dy hawl yw bod yn rhan o gynlluniau a phenderfyniadau sy’n berthnasol i ti

Cael y cyfle i gyfrannu, hyd yn oed os nad ti sy’n penderfynu yn y pen draw

Dy lais, dy ddewis

Teimlo’n dda

Teimlo’n hyderus amdanat ti dy hun

Addysg a swydd

Cael y cyfle i ddysgu am bethau sy’n ddiddorol ac yn berthnasol i ti

Mwynhau dy swydd

Mwynhau gweithgareddau hamdden, chwaraeon, gweithgareddau diwylliannol ac yn y blaen

Cyfrannu

Bod yn rhan o dy gymdeithas

Gwirfoddoli

Cael parch gan eraill

Bod yn gyfartal â phawb arall

Cael cydnabyddiaeth am dy gyfraniad, a dathlu dy lwyddiannau

Derbyn pethau

Derbyn cymorth a gwasanaethau lleol a chenedlaethol yn hawdd

Iechyd a lles

Byw bywyd iach, yn gorfforol ac yn feddyliol

Cael gwybodaeth, cyngor a chymorth

Derbyn y diweddaraf ar bob pwnc perthnasol i ti, yn hawdd ac yn gyfleus

Diogelwch

Byw mewn cartref diogel mewn cymuned ddiogel.