Yr Wythnos gyda Marcus

05 Mehefin 2026

Helo Bawb,

Rwy'n gobeithio bod pawb wedi mwynhau'r tywydd gwych dros ŵyl y banc yr wythnos diwethaf — a llwyddo i fynd allan a mwynhau'r traethau a'r parciau gwych yn y Fro. Un o'r pethau rwy'n eu mwynhau fwyaf am weithio yn y Gyfarwyddiaeth Lle yw gweld potensial ein mannau agored gwych, ein tref a'n pentrefi.

Sut mae'r lleoedd hyn yn gwella bywydau bob dydd pobl, yn cryfhau ein cymunedau ac yn gwneud y Fro yn lle gwych i fyw, i weithio ac i ymweld.

Mae hynny'n rhywbeth rydw i wedi bod yn myfyrio arno yn ddiweddar gan ein bod wedi cyrraedd nifer o gerrig milltir pwysig ar draws prosiectau yn y Barri a'r Fro ehangach.

Yr wythnos hon, roeddwn i eisiau rhannu rhywfaint o'r cynnydd hwnnw.

Un o'r enghreifftiau mwyaf arwyddocaol yw'r prosiect adfywio Gwneud Tonnau ar Lannau’r Barri.

Gyda chefnogaeth gwerth miliynau o bunnoedd o arian gan Gronfa Ffyniant Bro Llywodraeth y DU, mae'r prosiect hwn yn cynrychioli buddsoddiad mawr ar draws Dociau a Glannau’r Barri ac mae'n gyffrous gweld cynnydd yn parhau ar gyflymder, yn enwedig yn Swyddfa'r Dociau hanesyddol.

Bydd llawer ohonom yn adnabod Swyddfa'r Dociau fel un o adeiladau mwyaf eiconig y Barri. Mae wedi sefyll wrth wraidd y Barri ers cenedlaethau ac wedi chwarae rhan bwysig yn hanes y dref. Yn fuan, bydd gwaith adfer yn dechrau i ddod â'r adeilad yn ôl yn fyw, gan greu canolbwynt cymorth busnes modern tra'n anrhydeddu ei dreftadaeth.

Bydd adeilad a grëwyd yn wreiddiol i gefnogi gweithgarwch economaidd yn y dociau unwaith eto yn dod yn lle i fusnesau ddatblygu, tyfu a ffynnu. Mewn sawl ffordd, mae'n atgoffa ni o’r ffaith nad yw gwaith creu lleoedd da bob amser yn ymwneud ag adeiladu rhywbeth newydd, weithiau mae'n ymwneud â chydnabod gwerth yr hyn sydd gennym eisoes a rhoi pwrpas newydd iddo.

Mae cynnydd hefyd yn cael ei wneud ar y Mole lle mae cynlluniau ar waith i ddatblygu cyfleusterau bywiog newydd a fydd yn darparu ar gyfer gweithgareddau chwaraeon dŵr, cyfleoedd addysgol, mannau agored cyhoeddus ffres a pharc newydd — ochr yn ochr â safle datblygu tai yn y dyfodol. 

Mae'n enghraifft arall o sut y gallwn wneud y mwyaf o botensial ein hamgylchoedd wrth greu mannau y gellir eu mwynhau gan drigolion ac ymwelwyr fel ei gilydd.

Fel y soniodd Rob gwpl o wythnosau yn ôl, rydym hefyd yn buddsoddi £1 miliwn mewn gwelliannau ym Mharc Pencoedtre drwy Gronfa Balchder Lle Llywodraeth y DU.

Yn aml, parciau yw rhai o'r mannau cymunedol pwysicaf sydd gennym. Maen nhw lle mae plant yn gwneud atgofion, lle mae teuluoedd yn treulio amser gyda'i gilydd, lle mae pobl yn gwneud ymarfer corff, ymlacio ac yn cysylltu ag eraill.

Yr hyn sy'n arbennig o bwysig yw y bydd pobl leol yn cael cyfle i helpu i lunio'r cyfleusterau ym Mharc Pencoedtre cyn i'r cynlluniau gael eu cwblhau — gan mai'r mannau cymunedol gorau yw'r rhai sy'n adlewyrchu anghenion a syniadau'r bobl sy'n eu defnyddio.

Wrth gwrs, mae creu lleoedd yn ymwneud â llawer mwy nag adeiladau a seilwaith. Mae hefyd yn ymwneud â'r digwyddiadau, y gweithgareddau a'r profiadau sy'n dod â phobl at ei gilydd ac yn helpu pobl i gysylltu â'r mannau lle maen nhw'n byw.

Enghraifft wych o hyn oedd 10K Ynys y Barri eleni wrth i'r digwyddiad greu awyrgylch gwych unwaith eto ac arddangos y Barri a'r Fro ehangach i redwyr, cefnogwyr ac ymwelwyr fel ei gilydd!

Yn dilyn y digwyddiad, cymerodd y trefnwyr, Run 4 Wales, yr amser i gydnabod y gefnogaeth a gawsant gan y Cyngor, gan dynnu sylw yn arbennig at gyfraniad ein Swyddog Digwyddiadau Sarah Jones. Fe wnaethant ei disgrifio fel “llawenydd i weithio gyda hi” a chanmolwyd ei pharodrwydd i ddatrys problemau, ymateb i geisiadau munud olaf a gweithio ar y cyd i sicrhau llwyddiant y digwyddiad.

Mae'n enghraifft wych o'r ffordd rydym yn gweithio gyda phartneriaid i wneud pethau a chefnogi ein cymunedau. 

Mae darparu digwyddiadau llwyddiannus a chreu lleoedd bywiog yn gofyn am bartneriaeth, hyblygrwydd a ffocws a rennir ar y canlyniadau gorau posibl. Mae'r adborth cadarnhaol gan Run 4 Wales yn adlewyrchu nid yn unig broffesiynoldeb a pharodrwydd Sarah i helpu, ond y cyfraniad a wneir gan lawer o'n cydweithwyr sy'n gweithio ochr yn ochr â'n partneriaid bob dydd i ddarparu gwasanaethau a phrofiadau sydd o fudd i drigolion, cefnogi busnesau lleol a gwella enw da'r Fro fel lle i ymweld.

Mae Mehefin hefyd yn nodi Mis Balchder, gan gynnig cyfle arall i ddathlu cymuned, cynhwysoldeb a pherthyn ar draws y Fro. Mae amrywiaeth o ddigwyddiadau yn cael eu cynnal dros yr wythnosau nesaf, gan gynnwys Pride y Barri, Pride y Bont-faen a Pride Cymru yng Nghaerdydd. 

Mae'r digwyddiadau hyn yn rhoi cyfle i ddod at ei gilydd, dathlu amrywiaeth a dangos ein hymrwymiad i greu cymunedau lle mae pawb yn teimlo eu bod yn cael eu croesawu, yn ddiogel ac yn cael eu gwerthfawrogi. Gall cydweithwyr sydd â diddordeb mewn cymryd rhan hefyd gysylltu â GLAM, ein rhwydwaith ar gyfer cydweithwyr a chynghreiriaid LHDTC+, sy'n chwarae rhan bwysig wrth hyrwyddo cynhwysiant ar draws y sefydliad, cefnogi cydweithwyr a helpu i sicrhau bod pawb yn gallu dod â'u hunain llawn i’r gwaith.

I ddysgu mwy am weithgareddau GLAM, cliciwch yma.

Yn y cyfamser, mae prosiect pwysig arall yn dechrau cymryd siâp yng nghanol tref y Barri, yn hen adeilad Wilko ar Heol Holton. Ers prynu'r safle y llynedd, rydym wedi bod yn gweithio'n agos gyda'r gymuned i ddeall beth hoffai pobl ei weld yn digwydd yno. Cawsom adborth gan gannoedd o drigolion, busnesau a rhanddeiliaid, a hoffwn ddiolch i bawb a gymerodd yr amser i gyfrannu.

Mae'r ymgysylltiad hwnnw wedi helpu i lywio cynlluniau i drawsnewid yr adeilad yn farchnad dan do a chreu cyrchfan fywiog a all ddenu pobl i ganol y dref a chefnogi busnesau lleol.

Rhan bwysig o'r prosiect hwn fu sicrhau bod adnoddau presennol yn parhau i fod o fudd i'r gymuned leol lle bynnag y bo modd. Yn hytrach na gweld y gosodiadau a'r ffitiadau'n mynd i wastraff, cynigiwyd silffoedd, oergelloedd ac offer arall i ysgolion, busnesau a sefydliadau partner ledled y Fro. Roedd hyn nid yn unig yn lleihau gwastraff ond hefyd yn helpu i gefnogi ymrwymiad y Cyngor i gynaliadwyedd drwy gadw adnoddau mewn defnydd cymaint â phosibl.

Ochr yn ochr â Wilko, rydym hefyd wedi cwblhau prynu adeilad arall yn y Barri yn ddiweddar - hen adeilad Filco ar Stryd Thompson.

Bydd yr adeilad yn cael ei ddefnyddio gan gydweithwyr Gwasanaethau Cymdeithasol ac iechyd fel canolbwynt llesiant, gyda gwaith ar y gweill bellach ar ddyluniadau ar gyfer y tu mewn i'r adeilad a bydd cais am gyllid ar gyfer ailwampio mewnol yn cael ei gyflwyno i Lywodraeth Cymru yn fuan.

Yn y cyfamser, bydd y Banc Bwyd sydd ar y safle ar hyn o bryd yn parhau i weithredu o lawr gwaelod yr adeilad tra byddwn yn eu cynorthwyo i ddod o hyd i ganolfan newydd.

Wrth edrych ar draws y prosiectau hyn, mae thema glir. Er eu bod yn amrywio o ran maint a phwrpas, maent i gyd yn ymwneud â gwella'r lleoedd y mae pobl yn eu defnyddio bob dydd - boed hynny yn adeilad canol tref, parc lleol, cyfleuster cymunedol newydd neu un o'n mannau gwaith ein hunain.

Mae prosiectau fel y rhain yn cymryd amser ac maent yn dibynnu ar gynllunio hirdymor, gweithio mewn partneriaeth cryf a llawer iawn o amser ac ymdrech gan gydweithwyr ar draws y Cyngor. 

Wrth i ni fynd i mewn i haf prysur arall, hoffwn ddiolch i bawb sydd wedi cyfrannu at y prosiectau hyn, yn ogystal â'r nifer o rai eraill sydd ar y gweill ledled y Fro ar hyn o bryd. 

Mae'r gwaith rydym yn ei wneud yn helpu i gynnal a gwella'r mannau lle mae pobl yn byw, yn gweithio ac yn treulio eu hamser. Mae'n waith pwysig, ac rwy'n ddiolchgar am y gofal a'r arbenigedd mae cydweithwyr yn parhau i'w ddwyn iddo.

I'r rhai nad ydynt mewn gwaith dros y penwythnos, cael ychydig ddiwrnodau i ffwrdd ymlaciol a phleserus.

Marcus