Yr Wythnos gyda Tom

13 Mawrth 2026

Helo Bawb, 

Fel y byddwch wedi clywed yn dilyn diweddariad Rob ddydd Mercher, cymeradwywyd y gyllideb ar gyfer y flwyddyn ariannol sydd i ddod mewn cyfarfod o'r Cyngor Llawn nos Lun. 

Mae gosod y gyllideb bob amser yn garreg filltir sylweddol gan ei fod yn ymrwymo cannoedd o filiynau o bunnoedd i'r gwasanaethau y mae ein preswylwyr yn dibynnu arnynt bob dydd ac yn helpu i lunio'r hyn y gallwn ei gyflawni gyda'n gilydd fel sefydliad dros y flwyddyn i ddod. 

Ond er bod y gyllideb eu hunain yn bwysig, y stori go iawn y tu ôl iddi yw gwaith y bobl a'i gwnaeth yn bosibl a'r effaith y bydd yn ei chael i'n trigolion. 

Mae cydweithwyr wedi treulio misoedd yn gweithio drw’r cynlluniau, pwysau a blaenoriaethau i sicrhau y gallwn barhau i gyflawni ar gyfer preswylwyr wrth gynllunio ar gyfer y dyfodol a nodir yn Bro 2030.

Rhaid diolch yn arbennig i Matt Bowmer, Gemma Jones a'r Tîm Cyllid ehangach am eich gwaith ar hyn dros yr wythnosau a'r misoedd diwethaf. Mae eich ymroddiad a'ch arbenigedd drwy gydol y broses wedi bod yn wych a dylech fod yn falch iawn o ba mor gydweithredol rydych chi wedi bod wrth arwain y gwaith hwn. Nid yw datblygu cyllideb awdurdod lleol yn dasg hawdd o ystyried maint a chymhlethdod y gwasanaethau rydym yn eu darparu trwy gydol y flwyddyn. 

Diolch hefyd i gydweithwyr yn y Gwasanaethau Democrataidd am helpu i hwyluso cyfarfod y Cyngor Llawn nos Lun lle cymeradwywyd y gyllideb, ac am y gwaith parhaus rydych chi'n ei wneud wrth gefnogi'r broses ddemocrataidd. 

Mae gwaith cydweithwyr yn y tîm hwnnw'n mynd y tu hwnt i hwyluso cyfarfodydd y Cyngor gan eu bod hefyd yn cefnogi gwaith ehangach ein haelodau etholedig. Fel rhan o'n gwaith Aillunio, mae'r tîm wedi dangos hyn yn fwyaf diweddar drwy'r grwpiau gorchwyl a gorffen sydd newydd eu creu, a fydd o ganlyniad bellach yn bwydo i gyfarfodydd craffu yn y dyfodol, gan helpu i gryfhau ymhellach sut y trafodir materion a gwneud polisïau. 

Er bod y dreth gyngor yn aml yn ymddangos yn y penawdau ynghylch amser y gyllideb, mae hefyd yn werth cydnabod y timau sy'n delio â'r ochr ymarferol iddi bob dydd. Mae ein cydweithwyr Treth Gyngor a Budd-daliadau yn gwneud llawer iawn o waith yn cefnogi preswylwyr gydag ymholiadau, gan helpu pobl i ddeall beth sydd yn ddyledus arnynt a pha gymorth a allai fod ar gael iddynt, yn ogystal â pharatoi'r miloedd o filiau a fydd yn cael eu cyhoeddi yn ystod yr wythnosau nesaf. 

Mae hyn i gyd yn adlewyrchu rhywbeth pwysig ynglŷn â sut rydym yn gweithio fel sefydliad - sef yr ymdrech gyfunol a wneir bob amser i'w gyflawni ar gyfer ein trigolion - a dyma'r ymdrech gyfunol honno sy'n sefyll wrth wraidd ein Strategaeth Pobl newydd, a fydd yn cael ei hystyried gan y Cabinet yn ddiweddarach y mis hwn. 

Bydd Strategaeth Pobl 2026—2030 yn darparu canllaw newydd ar gyfer sut rydym yn cefnogi, datblygu a grymuso ein hunain a'n cydweithwyr ar draws ein Cyngor. Yn cyd-fynd â Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol a'n huchelgeisiau Bro 2030 ein hunain, mae'n nodi'r weledigaeth ar gyfer sut rydym yn gwerthfawrogi ac yn cefnogi ein gilydd, tra'n creu'r diwylliant sydd ei angen arnom i barhau i ddarparu gwasanaethau i'n cymunedau. Bydd llawer mwy am y Strategaeth Pobl yn yr wythnosau nesaf, ond roeddwn am fanteisio ar y cyfle i ddiolch i Tracy Dickinson a'r tîm Adnoddau Dynol ehangach am eu holl waith yn y maes pwysig hwn. 

Lluniwyd y strategaeth newydd hon mewn ymgynghoriad â chydweithwyr ar draws y sefydliad a thu hwnt, gan gynnwys yr hyn a ddywedasoch wrthym yn yr arolwg staff y llynedd, rhwydweithiau staff fel GLAM, Abl a Diverse, undebau llafur, penaethiaid, Penaethiaid Gwasanaeth a nifer o bartneriaid allweddol. Adolygwyd adborth o'r broses honno gan ein Bwrdd Pobl sydd newydd ei ffurfio, trawstoriad o staff a fydd yn helpu i olrhain llwyddiant y strategaeth yn symud ymlaen fel rhan o'n gwaith Aillunio. 

Yn ei graidd, mae'n cydnabod bod ein diwylliant sefydliadol - a'r ffordd yr ydym yn cefnogi ein staff - yn chwarae rhan hanfodol yn ansawdd y gwasanaethau rydym yn eu darparu i drigolion. 

Mae'r ffocws hwnnw ar wella a diwylliant sefydliadol yn rhywbeth yr ydym yn parhau i'w archwilio mewn gwahanol ffyrdd. 

Ar y thema honno, yr wythnos diwethaf cefais gyfle i gymryd rhan mewn Asesiad Perfformiad Panel yng Nghasnewydd ochr yn ochr â chydweithwyr eraill â phrofiad helaeth yn y sector cyhoeddus. Ein rôl oedd edrych ar sut mae Casnewydd yn cyflawni ei amcanion gan ddefnyddio ei hadnoddau ac yn agosáu at feysydd fel adfywio a thrawsnewid digidol. 

Yn ogystal â rhannu rhai o'n profiadau o'r Fro, roedd yn gyfle gwerthfawr i ddysgu o sut mae eraill yn mynd i'r afael â heriau a chyfleoedd tebyg. 

Un maes lle rydym yn parhau i wneud cynnydd gwirioneddol ein hunain yw trawsnewid digidol fel rhan o'r Rhaglen Aillunio. 

Dan arweiniad Nickki Johns, mae ein tîm Digidol wedi bod yn gweithio'n agos gyda chydweithwyr ar draws gwasanaethau i foderneiddio sut mae trigolion yn rhyngweithio â'r Cyngor. Enghraifft wych o hyn yw'r gwasanaeth e-bilio ar gyfer y dreth gyngor. 

Mae trigolion y Fro yn gallu gweld eu biliau a gwybodaeth am gyfrifon ar-lein - gan wneud gwybodaeth yn haws cael mynediad at unrhyw adeg, gan leihau costau argraffu a phostio, a helpu i ryddhau adnoddau a all gefnogi gwasanaethau rheng flaen. Mae defnyddio llai o bapur hefyd yn lleihau allyriadau carbon, gan gefnogi uchelgais Prosiect Sero y Cyngor i ddod yn garbon niwtral erbyn 2030. 

Mae'n wych gweld yr ardal hon yn parhau i dyfu - yn enwedig gan ein bod yn chwilio'n gyson am ffyrdd newydd ac arloesol o lunio'r ffordd yr ydym yn gweithio - a dim ond trwy 2026 a 2027 y bydd yr uchelgeisiau hyn yn parhau. Mae'r tîm yn gweithio'n ddiflino i ddatblygu atebion arloesol, mabwysiadu arferion newydd, a'n rhoi ar droed flaen ar gyfer y dyfodol. 

Fel cyfarwyddwyr daethom at ein gilydd yn ddiweddar i drafod ein blaenoriaethau i gyflawni Bro 2030 ar gyfer y flwyddyn i ddod. Bydd ein Cynlluniau Cyfarwyddiaeth Blynyddol yn gwneud eu ffordd drwy bwyllgorau craffu dros yr wythnos neu ddwy nesaf. Bydd y rheini yn arwain y gwaith y mae pob tîm yn ei wneud ac rydym yn edrych ymlaen at eu cyflwyno a'u trafod fel rhan o'r gyfres sydd ar ddod o sesiynau datblygu rheolwyr. 

Bydd parhau i wrando ar gydweithwyr a'n trigolion yn parhau i fod yn ganolog i'r gwaith hwn, oherwydd yn y pen draw, mae’r cynlluniau a’r strategaethau yr ydym yn eu gosod dim ond yn gweithio pan mae nhw’n troi’n ganlyniadau go iawn ar gyfer ein cymunedau.Dyna i gyd oddi wrtha’i yr wythnos hon. Fel bob amser, diolch i chi am y gofal a'r ymroddiad rydych yn eu dwyn i'ch gwaith bob wythnos wrth i ni ymdrechu i fod y fersiynau gorau ohonom ni ein hunain a'r Cyngor gorau y gallwn fod, i'n trigolion. 

I'r rhai ohonoch sydd ddim yn gwaithio, rwy'n gobeithio y cewch chi benwythnos ymlaciol a phleserus. 

Diolch yn fawr, 

Tom