Cyngor Bro Morgannwg yn nodi Diwrnod Cofio'r Holocost
Mae Cyngor Bro Morgannwg yn nodi Diwrnod Cofio'r Holocost 2026 gyda rhaglen o weithgareddau coffa, gan gynnwys arddangosfa bwerus yn Oriel Gelf Ganolog, y Barri, a goleuadau porffor ar draws tirnodau lleol amlwg.
Mae Diwrnod Cofio'r Holocost yn gyfle i gofio'r chwe miliwn o bobl Iddewig a lofruddiwyd yn ystod yr Holocost, ochr yn ochr â dioddefwyr hil-laddiadau dilynol, ac i fyfyrio ar y gwersi y mae'r digwyddiadau hyn yn eu cynnal ar gyfer cymdeithas heddiw.
Cyfraniad Oriel Gelf Ganolog eleni yw Vanishing Point, gosodiad cyfryngau cymysg gan yr artist Richard Bowers o Benarth, sy'n rhedeg o ddydd Sadwrn 17 Ionawr tan ddydd Sadwrn 28 Chwefror 2026.
Mae'r arddangosfa'n ymateb i thema Diwrnod Cofio'r Holocost eleni, “Pontio Cenedlaethau”, sy'n tynnu sylw at bwysigrwydd trosglwyddo straeon am erledigaeth a goroesiad fel y gall cenedlaethau'r dyfodol ddysgu o'r gorffennol.
Trwy weithiau gweledol ar raddfa fawr, ffurfiau cerfluniol a sain, mae Vanishing Point yn archwilio themâu dadleoli, colled, alltudiaeth a gobaith, gan annog ymwelwyr i fyfyrio ar y cysylltiadau rhwng erchyllterau'r gorffennol a'r byd rydym yn byw ynddo heddiw. Mae'r gosodiad yn tynnu ysbrydoliaeth o eiriau'r athronydd George Santayana, gan ein hatgoffa bod cofio hanes yn hanfodol er mwyn atal ei ailadrodd.
I nodi Diwrnod Cofio'r Holocost ymhellach, bydd y Cyngor hefyd yn goleuo nifer o dirnodau lleol mewn porffor, sef lliw swyddogol Diwrnod Cofio'r Holocost. Bwriad yr ystum symbolaidd hon yw codi ymwybyddiaeth, ysgogi myfyrio, a dangos undod â chymunedau y mae hil-laddiad ac erledigaeth yn effeithio arnynt.
Dywedodd Rob Thomas, y Prif Weithredwr: “Mae Diwrnod Cofio'r Holocost yn adeg bwysig i fyfyrio. Mae nodi'r diwrnod hwn bob blwyddyn yn sicrhau nad yw gwersi'r Holocost a hil-laddiadau eraill yn cael eu hanghofio. Mae cofio, addysg a dealltwriaeth yn parhau i fod yn hanfodol wrth adeiladu cymdeithas fwy goddefgar a thosturiol.”
Ychwanegodd Arweinydd Cyngor Bro Morgannwg, y Cyng. Lis Burnett: “Mae gennym gyfrifoldeb ar y cyd i gofio erchyllterau'r Holocost ac i sicrhau bod ei hanes yn cael ei drosglwyddo i genedlaethau'r dyfodol. Drwy gefnogi digwyddiadau fel yr arddangosfa hon a goleuo ein tirnodau, rydym yn ailddatgan ein hymrwymiad i addysg, cofio a sefyll yn erbyn casineb a gwahaniaethu yn ei holl ffurfiau.”
Dywedodd y Cynghorydd Rhiannon Birch, Aelod Cabinet dros Addysg, y Celfyddydau a'r Iaith Gymraeg: “Mae'n arbennig o ystyrlon gweld artist lleol yn cyfrannu at arddangosfa Diwrnod Cofio'r Holocost eleni. Mae gan gelf bŵer unigryw i'n helpu i ddeall hanesion anodd a'u perthnasedd heddiw. Gobeithiwn y bydd yr arddangosfa hon yn annog myfyrio, sgwrsio a dysgu ar draws cenedlaethau.”
Vanishing Point yw'r arddangosfa gyntaf yn 2026 yn Oriel Gelf Ganolog ac mae'n nodi dechrau blwyddyn pen-blwydd yr oriel yn 20 oed. Mae'r arddangosfa ar agor i'r cyhoedd o ddydd Sadwrn 17 Ionawr i ddydd Sadwrn 28 Chwefror 2026.
Am ragor o wybodaeth, ewch i: www.valeofglamorgancouncil/artcentral