Cyngor Bro Morgannwg
Vale of Glamorgan Council
Cost of Living Support Icon
​

New Art Central LogoOriel Celf Ganolog 

Neuadd y Dref, Sgwâr y Brenin, Y Barri CF63 4RW (Mynediad drwy lyfrgell y sir)

 

Lleolir oriel Celf Ganolog, gofod arddangos clodfawr y Fro, yng nghanol y sir. Mae’n lle godidog i arddangos ynddo, i ymweld ag e ac i werthfawrogi celf ynddo.

 

Mae oriel Celf Ganolog yn ofod golau, hyblyg a chroesawgar  Mae rhaglen Celf Ganolog yn cynnwys arddangosfeydd amrywiol gan artistiaid, grwpiau cymunedol, ac arddangosfeydd amlwg a theithiol. Mynediad AM DDIM. 

 

 

 

Pwynt Diflannu / Vanishing PointJH_0557 _A2 Vanishing Point Poster_ed6_title in yellow-1

Richard Bowers

Dydd Sadwrn 17 Ionawr i ddydd Sadwrn 28 Chwefror 2026

Mae cyngor Bro Morgannwg yn nodi Diwrnod Cofio'r Holocost (DCH) gyda digwyddiadau amrywiol. Cyfraniad yr Oriel Gelf Ganolog yw gosodiad celf – Vanishing Point - gan yr artist o Benarth, Richard Bowers.

 

Eleni, mae thema Ymddiriedolaeth Cofio’r Holocost, Pontio’r Cenedlaethau, yn ein hatgoffa o gyfrifoldeb cofio, yr hil-laddiadau a'r erchyllterau hanesyddol sydd wedi gadael eu hôl heddiw. I anrhydeddu, cofio a chario etifeddiaeth goroeswyr ymlaen, trwy straeon bywyd unigol, llyfrau, ffilmiau, a dehongliadau eraill. Trwy dynnu sylw at bŵer deialog rhwng cenedlaethau, gwrando ar y rhai ddaeth o'n blaen a rhannu straeon gyda'r rhai sy'n dilyn wedyn, rydym yn cadw'r cof a'i gysylltu â'r presennol.

 

Mae gosodiad celf cyfrwng cymysg Richard Bowers, Vanishing Point, yn yr Oriel Gelf Ganolog yn codi ymwybyddiaeth ymwelwyr o amrywiaeth o themâu perthnasol trwy gysylltu'r gorffennol, y presennol a'r dyfodol.

 

Mae'r artist yn cyfeirio at ddyfyniad enwog George Santayana o The Life of Reason: "Mae'r rhai nad ydynt yn gallu cofio'r gorffennol wedi’u condemnio i'w ailadrodd", gan roi golwg bragmatig o'n cyfrifoldeb i gofio a dysgu o drychinebau’r gorffennol.

 

Mae Bowers yn denu'r ymwelydd i mewn gyda panoramas cynfas unlliw maint byw rhyfeddol o adfeilion, traethlin sy'n ffurfio rhwystr sy'n sefyll yn uchel yn erbyn cerfluniau sy’n ein hatgoffa o rafftiau, yn mynd gyda’r llif. Maen nhw'n cynnwys neges am ddadleoli, colled, rhyddid a gobaith.

 

Mae'r effeithiau sain a gweledol o wyth monolith yn deillio o waith datblygiadol blaenorol a grëwyd gan Bowers. Mae sŵn murmur isel, fel pe bai o ffatri, gyda sŵn clychau ysbeidiol, yn creu effaith ofodol; ar ysbeidiau, mae alawon gwerin wedi’u trawsffurfio yn effeithio ar ein synhwyrau. Er ei fod yn hanesyddol amhenodol, mae'r gwaith yn creu ymdeimlad digamsyniol o anghyfannedd, gan ein hysgogi i feddwl am eraill, yn y gorffennol a'r presennol.

 

Dywed Bowers: "Mewn cyfeiriad gweledol at The Raft of the Medusa, gan Gericault, rwy’n ystyried y rafftiau i fod yn cynrychioli’r chwilio ar un llaw, ac alltudiaeth ar y llaw arall. Maen nhw’n croesi drosodd i'r lan ddienw; i'r byd a ddaw, neu fel ffoaduriaid gwleidyddol sy'n chwilio am hafan ddiogel”.

 

Fel artist amlgyfrwng, mae Richard Bowers yn integreiddio paentio, cerfluniau, sain a fideo. Mae cyfansoddi cerddorol yn nodwedd bwysig sy'n animeiddio elfennau sydd fel arall yn anadweithiol fel arall. Mae'n aml yn defnyddio rhaglennu cyfrifiadurol fel dull cyfansoddi, lle mae'r amgylchedd meddalwedd yn weithdy i ddatblygu, gwerthuso ac adfer deunyddiau cerddorol. Mae'r amgylchedd hwn hefyd yn rhoi rheolaeth iddo dros y ffordd y mae'r gwaith yn cael ei gyflwyno – mae prosesau algorithmig yn adfywio'r gwaith yn y fath fodd fel nad yw byth yn ailadrodd yr un fath. Mae gwaith Richard wedi ymddangos mewn nifer o leoliadau, gwyliau a digwyddiadau yng Nghymru a'r DU.

 

Mynegodd y Cynghorydd Rhiannon Birch, Aelod Cabinet dros Addysg, y Celfyddydau a'r Gymraeg, ei bod yn falch bod artist lleol, Richard Bowers, yn arddangos yn arddangosfa’r Holocost eleni, gan ddweud: "Mae'n bwysig ein bod yn parhau i nodi'r dyddiad hwn, gyda'r nod o godi ymwybyddiaeth o'r gwersi a ddysgwyd o'r gorffennol, yn enwedig wrth i ni gydnabod a deall effaith aflonyddwch ar fywydau heddiw. Rydym yn gobeithio y gallwn helpu i wneud gwahaniaeth, i hysbysu a goleuo pobl, i wneud newidiadau bach yn ein byd bob dydd yn anad dim."

 

Ymddiriedolaeth Diwrnod Cofio'r Holocost | Pontio Cenedlaethau: Thema ar gyfer 2026

 

Diwrnod Coffa'r Holocost 2026: Papur Thema Pontio Cenedlaethau

 

Gweld y poster mewn cydraniad llawn

 

 

Ar y gweill! yn yr Oriel Gelf Ganolog

 

Arddangosfeydd Blaenorol

 

Universal Energy in Art

Beryl Rhys Wilhelm

JH_0523_Universal Energy _A2 Poster

O ddydd Sadwrn 20 Medi i ddydd Sadwrn 01 Tachwedd 2025

 

Digwyddiad Agoriadol Dydd Sadwrn 27 Medi 2025, 1pm i 3pm

 

Artist o’r Fro yw Beryl Rhys Wilhelm, sydd wedi bod yn creu ei phaentiadau unigryw ers blynyddoedd lawer. Dechreuodd ei diddordeb mewn celf pan oedd yn blentyn, a hithau’n byw yn Llanelli, yn treulio amser yn darlunio pobl, golygfeydd theatrig a thestunau eraill a ddylanwadodd ar ei bywyd ar y pryd. Mae enghreifftiau cynnar o'i gwaith o’i llyfr braslunio i'w gweld fel rhan o'r arddangosfa.

 

Mynychodd Beryl yr hyn a oedd yn Goleg Celf Llanelli ar y pryd (Coleg Sir Gâr heddiw), lle bu’n astudio am Ddiploma mewn Celf. Ar ôl priodi, parhaodd i baentio yn ei hamser hamdden, wrth iddi ofalu am ei theulu. Mae mynyddoedd a thirweddau Awstria, lle byddai Beryl a'i theulu’n aml yn mynd ar wyliau, wedi cael dylanwad mawr ar rai o'i gweithiau celf.

 

Ar ôl byw yng Nghaerdydd, symudodd y teulu i Gernyw lle, unwaith eto, ysbrydolodd y golygfeydd lleol ei hymarfer creadigol. Yn y pen draw, hiraeth i ddychwelyd i'w gwlad enedigol a ysgogodd yr artist i ddod yn ôl i Gymru, ac ymgartrefodd yn y Barri.

 

Mae Beryl yn paentio bob dydd, a phrin yn gallu rhoi ei brwsys i lawr. Y canlyniad yw casgliad o atgofion, breuddwydion, gweledigaethau, a phrofiadau bywyd, sydd wedi amlygu eu hunain trwy liwiau cynnil a dramatig, delweddaeth, a rhywbeth y mae'n hi’n ei ddisgrifio fel “dychymyg pur”. Gan ddefnyddio dim ond tri lliw sylfaenol a gwyn, mae ei dull o dros-haenu a chymysgu paent yn ofalus yn cynhyrchu darnau lliwgar, trawiadol ac annaearol. Mae'r tirweddau – gyda ffigurau cudd, bywyd gwyllt, ac wybrennau dramatig – yn denu’r syllwr i mewn i'r gwaith, i chwilio am fanylion a negeseuon cudd.

 

Mae'r artist wedi gwerthu dros 200 o baentiadau ac wedi ymgymryd â sawl comisiwn.

 

Dywedodd Beryl: “Rwy'n ceisio llenwi fy mhaentiadau gyda naws swrealaidd neu hudolus, sy’n aml wedi’i ysbrydoli gan atgofion a dychymyg; rhywbeth rwy'n teimlo sydd y tu hwnt i’r byd hwn.”

 

Dywedodd y Cynghorydd Rhiannon Birch, Aelod Cabinet dros Addysg, y Celfyddydau a'r Gymraeg: “Rydym wrth ein bodd yn arddangos gwaith celf Beryl yn yr oriel. Bydd ei harddull unigryw a'i gwaith lliwgar yn apelio at gynulleidfa eang.”

 

Bydd y digwyddiad agoriadol ar gyfer Universal Energy in Art gan Beryl Rhys Wilhelm yn cael ei gynnal yn yr Oriel Gelf Ganolog, y Barri, ddydd Sadwrn 27 Medi, o 1-3pm. Mae croeso i bawb fynychu, ac edrychwn ymlaen at eich gweld chi yn yr oriel.

 

Gwelwch dudalen yr Oriel Gelf Ganolog ar Facebook.

 

 

SuBCuLtUre    

Redvers John

SuBCuLtUre - Redvers John - Exhibition Poster02.08.2025 – 13.09.2025

 

Digwyddiad Agored 02.08. 2025

 

Redvers John – Artist Celf Gain. Graddiodd gyda gradd o Goleg Sir Gâr ar ôl astudio Paentio, Tynnu Lluniau a Gwneud Printiau. Mae ffocws a diddordeb John ar gyfer ei waith yn ymwneud â chasgliad a chof lle mae collage, papur wedi'i rwygo a theipograffeg yn ymddangos yn sylweddol yn ei waith. Fel artist Cymreig balch, mae John hefyd wedi cael ei ddylanwadu gan dirweddau Cymru sy'n helpu i ysbrydoli ei baentiadau.

 

Mae gwaith John yn adlewyrchu ei atgofion, sy'n gysylltiedig yn gynhenid â chasgliad yr artist o recordiau finyl, pethau cofiadwy cerddorol, tirluniau, ac atgofion personol. Mae arferion celf diweddar John wedi'u hysbrydoli gan y modernydd Kurt Schwitters, casgliadau Merz a chollages y 1940au, a Jamie Reid, artist cain cyfoes eiconig a dylunydd cloriau recordiau, ar gyfer bandiau pync ar ddiwedd y 1970au.

 

Mae gweithiau diweddaraf John, sy'n cynnwys printiau, cyfryngau cymysg a phaentiadau, yn gyfuniad o ddelweddau personol, ffotograffiaeth, a phrint, wedi'u rhwygo i greu cyfansoddiadau collage. Yna mae'n trin y delweddau gan ddefnyddio ffotograffiaeth, cyn ailargraffu'r gwaith, gan ailadrodd yr un broses gan ddefnyddio'r cyfansoddiadau newydd gan rwygo, haenu ac ailadrodd trwy baentio. Mae'r cyfuniad o'r haenau hyn yn cael eu hasio gyda'i gilydd a'u rhewi mewn amser go iawn a ffuglennol. Mae ei broses greadigol yn canolbwyntio ar amser, gan gymryd oriau lawer i fyfyrio ar y gwahanol haenau o ail-gyfluniad cyn i'r darn olaf ddod i'r amlwg.

 

Mae'r gweithiau celf yn cael eu dylanwadu gan y symudiad Pync Roc eiconig a oedd yn herio arferion ac yn hyrwyddo unigoliaeth a chynhwysiant trwy gelf. Mae'r gweithiau'n archwilio cerddoriaeth ffasiwn ac actifiaeth wleidyddol a diwylliannau materol a materion cyfoes. Mae’r elfennau gwleidyddol-gymdeithasol yn y gwaith yn cael eu dwyn i'r amlwg, trwy ddefnyddio eiconau ar hap ond yn eitemau a deunyddiau sydd wedi'u dewis yn ofalus o'r gorffennol a'r presennol. Mae'r gwaith yn dangos ymdeimlad o hiraeth wrth ragweld byd ffyrnig ac ansicr globaleiddio heddiw. 

 

Tir a MÔR I Land and Sea

KATE MONTEFIORE a ZINC

Land and Sea posterTir a MÔR – Land and Sea, yn gymysgedd eclectig o brintiau a phaentiadau, yn ganmoliaethus a chyferbyniol.
 
Ydych chi erioed wedi oedi i ddod o hyd i bob cysgod o liw mewn awyr lwyd? Neu efallai sylwi ar y tonnau y mae glaswelltau hir yn eu gwneud yn y gwynt?
Mae'r artistiaid Kate Montefiore a Zinc yn cyflwyno gwaith sydd â chysylltiad dwfn â thir a morluniau, sy'n ein hamgylchynu yn Ne Cymru, gan rannu eu profiadau gydag arsylwi mor agos.

Mae'r artistiaid yn trin lliw, ystum a gwead fel cyfleoedd i ehangu ac ystyried yr amgylchedd gan ddefnyddio amrywiaeth o gyfrwng ac arddulliau artistiaid. Mae ansawdd y golau yn unigryw o dan awyr Cymru ac yn aml yn effeithio ar y newidiadau lliw ym myd natur. Gellir gweld y manylion hwn yng ngwaith Kate a Zinc, yn enwedig yn eu defnydd o gymysgu lliwiau.

KATE MONTEFIORE

Astudiodd Kate yn Ysgol Gelf St Martins, Llundain ac mae ganddi radd mewn Dylunio Theatr o Ysgol Gelf Birmingham. Mae hi wedi cael gyrfa amrywiol ym maes rheoli celfyddydau, gydag angerdd am gefnogi'r celfyddydau gan gyrraedd cynulleidfaoedd ehangach. Mae ei phrofiadau yn amrywiol, gan gyfnewid rhwng ysgrifennu a'r celfyddydau, gweinyddu cerddoriaeth a dawns, i ddychwelyd unwaith eto at ei chariad at gelf a gwneud printiau.

Mae gwaith Kate yn gymysgedd gwych o ysgythriad pwynt sych, chine-collé, collagraff ac argraffu monoteip. Gan ddefnyddio deunyddiau naturiol a darganfuwyd, mae Kate yn mwynhau arbrofi a datblygu ei phroses greadigol a chwarae gyda thechnegau argraffu gwahanol gyda chanlyniadau syndod ac unigryw. Mae hi'n cael ei denu yn arbennig at argraffu monoteip am ei ddigymellrwydd a'i gallu i ddal natur chwythog, byth- newidiol ein hamgylchoedd. Mae ei gwaith mwyaf diweddar yn ddarnau arbrofol sy'n haenu inciau, dŵr a deunyddiau naturiol, gan adlewyrchu llif organig a thrawsnewid tir a morluniau.

ZINC

Mae fy nhaith artistig yn archwiliad ysbrydol cynyddol o fy undod â natur. Yn llyfr braslunio bob amser yn fy mhoced, rwy'n treulio fy nyddiau yn gorchuddio tawelwch yn fy meddwl i mi eistedd ymysg yr hyn sy'n fy ysbrydoli a thynnu fy nghelf o'r profiadau hynny'n reddfol. Er y gall fy ngwaith ymddangos i fod o bynciau heblaw fy hun, mae pob darn yn bersonol iawn; natur ydyn ni ein hunain. Mae fy hunaniaeth i, fel bod o'r Ddaear hon wedi'i phlytio â'r goeden rwy'n eistedd dani, rydym gyda'n gilydd yn yr eiliadau hynny. Gweithiir arno liw a haenu gyda gofal dwys am fanylder a greddf yn fy ngweithiau mawr oil; a rhoddir yr un gofal, wedi ei sianelu mewn allfa arall, yn fy brasluniau pen biro ffyrnig cyflym a'm gwaith llinell hyderus, a wnaed en awyr plaen.

 

Arddangos yn Oriel 

Os oes gennych ddiddordeb mewn arddangos eich gwaith neu gynnal gweithdai neu ddigwyddiadau yn oriel Celf Ganolog, llenwch ein ffurflen ar-lein: 

Ffurflen Gais Arddangos

 

Nodwch: Mae’r broses geisio’n un gystadleuol ac ni fydd pob cais yn llwyddiannus.

 

Gwirfoddoli 

Oes gennych ddiddordeb yn y celfyddydau? Mae Oriel Celf Ganolog yn chwilio am wirfoddolwyr. Byddai angen i wirfoddolwyr gynorthwyo ymwelwyr a’r Swyddog Datblygu’r Celfyddydau 

 

 

Crefftau yn Oriel 

Mae amrywiaeth o grefftwaith cyfoes ar werth yn oriel Celf Ganolog gan artistiaid o Gymru ac artistiaid rhyngwladol. Os oes gennych ddiddordeb mewn arddangos a gwerthu eich gwaith celf yn yr oriel, bydd angen i chi ddarparu manylion a lluniau o’ch gwaith ynghyd â CV a/neu lythyr eglurhaol.